Kadınlarda genital bölge problemlerine farklı yaklaşım

Kadın genital bölge sarkmaları; karından veya vajinal yoldan yapılan birçok farklı ameliyat tekniği ile onarılabilmektedir. Ancak bu operasyonlar hâlâ kadın doğum uzmanları için en zorlayıcı ameliyat gruplarından biridir. Başarısızlık oranı yüksek (%50'lere varabilmekte), tekrar ameliyat olma riski fazla ve fonksiyonel sonuçları çoğu zaman yeterince yüz güldürücü değildir.

"İdrarımı tutamıyorum, saat başı tuvalete gidiyorum, korkumdan sokağa çıkamıyorum, gece sık sık idrara kalkıyorum, devamlı idrarım varmış gibi hissediyorum, geçmeyen sırt ve kasık ağrılarım var, dışkımı eskisi gibi kontrol edemiyorum veya aşağıda elime gelen bir şey var, bir şey dışarı çıkıyor…"

Sanıldığının aksine bu problemler sadece ileri yaş kadınların sorunu değildir. Son araştırmalara göre vajinal doğum yapan her üç kadından biri, yaşamının bir döneminde bu sorunlarla karşılaşmaktadır ve bunların yalnızca küçük bir kısmı kendiliğinden düzelmektedir.

Bu sorunların temelinde; doğumlar, geçirilmiş operasyonlar ve yaşla birlikte pelvik tabandaki bağ ve destek dokularının gevşemesi yer almaktadır. Sonuç olarak yaşam kalitesinde ciddi bozulmalar meydana gelir. Hastalar sosyal yaşamlarını kısıtlamakta, dışarı çıkmaktan kaçınmakta, daha az sıvı tüketmekte ve zamanla psikolojik olarak da etkilenebilmektedir.

Yakın zamana kadar kalıcı ve etkili tedavi seçenekleri sınırlıydı. Retropubik TVT (İntegral Teorinin ilk ameliyatı) ve TOT gibi bazı ameliyat teknikleri özellikle idrar kaçırmada önemli ilerleme sağlasa da, bu operasyonlar yalnızca %15 oranında hasta grubu için doğru ameliyattır.

1990 yılında Prof. Dr. Peter Petros ve Prof. Dr. Ulmsten'in ortaya koyduğu "İntegral Teori" yaklaşımı ile pelvik taban cerrahisinde önemli gelişmeler yaşandı. Avrupa'dan Prof. Dr. Klaus Goeschen'in katkıları ile başlangıçta yalnızca idrar kaçırmaya yönelik uygulanan bu prensipler, zamanla tüm pelvik tabanın rekonstrüksiyonunda kullanılmaya başlandı.

2009 yılından itibaren meslektaşım ve arkadaşım Prof. Dr. Klaus Goeschen ile birlikte bu teknikleri daha da geliştirerek, özellikle ileri düzey sarkması olan ve daha önce başarısız operasyon geçirmiş hastalarda yeni çözümler ürettik.

Eskiden %40–50 civarında başarı ve çoğu zaman geçici iyileşme sağlayan operasyonların yerine, Goeschen/Çalışkan teknikleri ile en zorlayıcı vakalarda bile %70–85 fonksiyonel ve %95–98 anatomik başarı oranlarına ulaşılmıştır.

Goeschen / Çalışkan Metodunun Klasik Sarkma Operasyonlarından Farkları

1. Rahim ve Organ Koruyucu Yaklaşım

Klasik operasyonlarda çoğu zaman rahim ve sarkan vajinal dokular çıkarılmaktadır. Goeschen/Çalışkan yönteminde ise temel sorun rahmin kendisi değil, onu taşıyan bağ ve destek sistemindeki hasardır. Bu nedenle rahim ve diğer organlar korunur.

2. Sorun Organ Değil, Destek Sistemidir

Sarkmanın nedeni 60 gramlık rahim değil; onu taşıyan bağların ve çevre dokuların zayıflığıdır. Amaç yalnızca sarkan organı yukarı almak değil, bozulan destek sistemini yeniden oluşturmaktır.

3. Kesip Çıkarma Yerine Rekonstrüksiyon

Klasik ameliyatlarda doku çıkarılması sonrası vajinal kısalma, sertleşme, bazı tekniklerde vajinayı tamamen kapatmaya bağlı ilişkide problemler ve mesane–bağırsak fonksiyonlarında bozulmalar görülebilmektedir. Goeschen/Çalışkan yönteminde, kural olarak hiçbir doku kesilip çıkarılmaz; gereken yerde sentetik destek materyalleri ile anatomik rekonstrüksiyon yapılır. Böylece vajinanın doğal uzunluğu, genişliği ve fonksiyonları korunur.

4. Sadece Sarkma Değil, Fonksiyon da Hedeflenir

Pelvik taban sorunları çoğu zaman yalnızca sarkmadan ibaret değildir. Ani sıkışma hissi, gündüz ve gece sık idrara gitme, kasık ve bel ağrıları, dışkılama güçlüğü gibi şikayetler de aynı seansta değerlendirilebilir ve tedavi edilebilir.

5. Tek Seviye Değil, Çok Seviyeli Onarım

Klasik ameliyatlarda çoğu zaman yalnızca görünen sarkma düzeltilir. Goeschen/Çalışkan yönteminde ise pelvik taban; tepe (apeks), ön-arka vajinal duvar ve perine bölgesi birlikte değerlendirilir ve çok seviyeli rekonstrüksiyon uygulanır. Böylece ilerde başka bir yerden fıtıklaşmanın önüne geçmeye çalışılır.

6. Karından Değil, Öncelikle Vajinal Yol

Birçok klasik veya modern diye adlandırılan yaklaşım karından (açık/laparoskopik/robotik) uygulanır. Asıl sorun vajinanın sarkması olduğu için karından yapılan girişimlerin etkisi sınırlıdır, kalıcılığı ve fizyolojiye uyumu kısıtlıdır. Operasyonlarımız minimal invaziv ve vajinal yoldan yapılır. Böylece daha fizyolojik destek, daha az doku travması ve daha hızlı iyileşme hedeflenir.

7. Standart Tek Ameliyat Herkese Uygulanmaz

Her hastaya aynı operasyon uygulanmaz. Sarkmanın tipi, daha önce geçirilmiş ameliyatlar, idrar–dışkılama problemleri, yaş ve beklentiye göre kişiye özel planlama yapılır.

8. Zor, Tekrarlayan ve Başarısız Vakalar

Daha önce bir veya birden fazla ameliyat geçirmiş, tekrar sarkma gelişmiş, mesh komplikasyonu yaşamış veya "ameliyatı kaldıramaz", "çok riskli", "yeniden fayda görmez" denmiş hastalar da değerlendirme alanımız içindedir. Bu hastalarda çoğu zaman sorun; eksik düzeltilmiş sarkma, gözden kaçmış destek kusurları ve buna bağlı devam eden idrar–dışkılama problemleridir. Bu nedenle çoğu zaman standart ameliyatlardan farklı ve daha kapsamlı bir onarım gerekebilmektedir.

9. Daha Konforlu İyileşme Süreci

Ertesi sabah sonda ve tampon çıkarılır. Hastalar genellikle kısa sürede ayağa kalkabilir ve birkaç gün içinde günlük yaşamlarına dönebilir. Hastanede kalış süresi çoğu zaman 1–2 gündür. İyileşme döneminin tamamlanmasından sonra hastalar normal yaşamlarına dönebilmekte; yürüyüş, spor, seyahat, cinsel yaşam ve günlük aktiviteler açısından kalıcı bir kısıtlama önerilmemektedir. "Hayat boyu ağır kaldırmayacaksınız, ıkınmayacaksınız, zıplamayacaksınız" şeklindeki öneriler asla söz konusu değildir.